റെയിൽവേ സ്വകാര്യവത്കരണം; വരാൻ പോകുന്നത് ട്രെയിൻ യാത്ര സാധാരണക്കാർക്ക് അപ്രാപ്യമാകുന്ന കാലം

രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും വലിയ പൊതുമേഖലാ സ്ഥാപനം, ലോകത്ത് ഏറ്റവുമധികം പേർക്ക് തൊഴിൽ നൽകുന്ന സ്ഥാപനങ്ങളിലൊന്ന്, അങ്ങനെ പെരുമകൾ നിരവധിയാണ് ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേയ്ക്ക്. എന്നാൽ അടുത്തിടെയായി റെയിൽവേയിൽ നടപ്പാക്കുന്ന നയപരമായ മാറ്റങ്ങൾ ട്രെയിൻ യാത്രയെ കൂടുതൽ ചെലവേറിയതാക്കി മാറ്റും. സ്വകാര്യവത്കരണമാണ് ഇതിൽ പ്രധാനം. സ്വകാര്യ ട്രെയിനുകളിൽ ടിക്കറ്റെടുത്ത് യാത്ര ചെയ്യുകയെന്നത് സാധാരണക്കാരെ സംബന്ധിച്ച് അത്ര നിസാരമായ ഒന്നായിരിക്കില്ല.

കനത്ത നഷ്ടം നേരിടുമ്പോഴും താരതമ്യേന കുറഞ്ഞ യാത്രാനിരക്കാണ് നിലവിൽ റെയിൽവേ ഈടാക്കുന്നത്. എന്നാൽ ഇപ്പോഴത്തെ നിലയിൽ ഇനിയും ഏറെക്കാലം മുന്നോട്ടുപോകാനാകാത്ത അവസ്ഥയാണ് റെയിൽവേയ്ക്കുള്ളത്. അതുകൊണ്ടുതന്നെയാണ് സ്വകാര്യവത്കരണ പാതയിലെ പച്ച സിഗ്നലുകൾ റെയിൽവേയ്ക്കു മുന്നിൽ തെളിയുന്നത്. ട്രെയിനുകൾ സ്വകാര്യ സ്ഥാപനങ്ങൾ ഓടിക്കുമ്പോൾ, നിലവിലുള്ള ഇളവുകൾ നൽകാതെ തന്നെ ഓപ്പറേറ്റർമാർക്ക് നിരക്ക് നിശ്ചയിക്കാൻ സ്വാതന്ത്ര്യമുണ്ട്. ഈ ട്രെയിനുകളിൽ നൽകുന്ന സേവനങ്ങൾ മികച്ചതായിരിക്കുമെന്നതിനാൽ, നിരക്ക് കൂടുതലായിരിക്കുമെന്ന് ഉറപ്പാണ്. കൂടാതെ, റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകളുടെ നടത്തിപ്പും സ്വകാര്യസ്ഥാപനങ്ങൾക്ക് കൈമാറുന്നതോടെ, അവിടേക്കു പ്രവേശിക്കുന്നതും അവിടുത്തെ സൌകര്യങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നതും ചെലവേറിയ കാര്യമായിരിക്കും. ഉയർന്ന യുസേഴ്സ് ഫീ സ്റ്റേഷനിൽ ഏർപ്പെടുത്തുമെന്നാണ് സൂചന.

പ്ലാറ്റ്ഫോം ടിക്കറ്റുകൾക്കും പാർക്കിംഗ് സൗകര്യങ്ങൾ പോലുള്ള മറ്റ് സ്റ്റേഷൻ സൗകര്യങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നതിനും ഉയർന്ന നിരക്കുകൾ നൽകേണ്ടിവരും. ഇതിനകം തന്നെ ഇന്ത്യൻ റെയിൽ‌വേ (ഐആർ) നടത്തുന്ന ഫെസ്റ്റിവൽ സ്‌പെഷ്യൽ ട്രെയിനുകൾ അടിസ്ഥാന നിരക്കിനേക്കാൾ 30 ശതമാനം വരെ ഉയർന്ന നിരക്കുകൾ ഈടാക്കുന്നുണ്ട്, കാരണം അത്തരം ട്രെയിനുകൾക്കും സാധാരണ ട്രെയിൻ സർവീസുകൾക്കും നേരത്തെ ബാധകമായ മിക്ക ആനുകൂല്യ പദ്ധതികളും ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേ താൽക്കാലികമായി നിർത്തിവച്ചിരിക്കുന്നു. സ്വകാര്യവത്കരണം കൂടി നടപ്പാകുന്നതോടെ സ്പെഷ്യൽ ട്രെയിനുകൾക്ക് കൂടുതൽ ഉയർന്ന നിരക്കുകൾ നൽകേണ്ടിവരും.

ഉയർന്ന നിരക്ക് ഇല്ലാത്ത ട്രെയിൻ സർവീസ്, വലിയ റെയിൽ‌വേ സ്റ്റേഷനുകളുടെ പുനർ‌വികസനം, ഫെസ്റ്റിവൽ സ്‌പെഷ്യൽ ട്രെയിനുകൾ‌ക്ക് ഇളവുകൾ‌ പിൻ‌വലിക്കൽ എന്നിവ ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേയെ കൂടുതൽ ബാധ്യതകളിലേക്ക് എത്തിക്കുന്നു. ഉയർന്ന ഉത്സവ നിരക്കുകൾക്കെതിരെയും ട്രെയിൻ യാത്ര കൂടുതൽ ചെലവേറിയതായും പ്രതിപക്ഷം ഇതിനകം തന്നെ ആരോപണം ഉന്നയിച്ചുകഴിഞ്ഞു. “മോദി സർക്കാർ സാധാരണക്കാർക്കു ഉത്സവകാലത്ത് കനത്ത ഭാരമേൽപ്പിക്കുന്നു, ഫെസ്റ്റിവൽ സ്‌പെഷ്യൽ ട്രെയിനുകൾക്കുള്ള വർദ്ധിച്ച നിരക്ക് സർക്കാർ പിൻവലിക്കണം”- കോൺഗ്രസ് വക്താവ് ഗൌരവ് വല്ലഭ് ട്വീറ്റ് ചെയ്തു. നിരക്ക് 30 ശതമാനം വരെ ഉയർന്നതായി വല്ലഭ് പറഞ്ഞു. ഉദാഹരണത്തിന്, ഏറ്റവും കുറഞ്ഞ സ്ലീപ്പർ നിരക്ക് നേരത്തെ 510 രൂപയിൽ നിന്ന് 650 രൂപയായിരുന്നു, ഇതുമാത്രം 27 ശതമാനത്തിലധികം വർദ്ധനവുണ്ട്.

സ്‌പെഷ്യൽ ട്രെയിനുകളുടെ നിരക്ക് സംബന്ധിച്ച 2015 ലെ നയം ഉദ്ധരിച്ച് ഉത്സവ സീസണിൽ യാത്രക്കാരുടെ നിരക്ക് വർധിപ്പിച്ച വാർത്ത “തെറ്റിദ്ധരിപ്പിക്കുന്നതും തെറ്റായതുമാണ്” എന്ന് റെയിൽവേ വക്താവ് പറയുന്നു. ഉത്സവകാലത്തും വേനൽക്കാല അവധിക്കാലത്തും ഓടുന്ന ഇത്തരം ട്രെയിനുകൾ പ്രത്യേക നിരക്കാണെന്നും രണ്ടാം ക്ലാസ്സിനുള്ള അടിസ്ഥാന നിരക്കിന്റെ 10 ശതമാനവും മറ്റെല്ലാ ക്ലാസുകൾക്കും 30 ശതമാനം അടിസ്ഥാന നിരക്കു വർധനയും നിശ്ചയിച്ചിട്ടുണ്ടെന്നും വക്താവ് പറഞ്ഞു. ഈ പ്രത്യേക നിരക്കുകൾ ഉണ്ടായിരുന്നിട്ടും, യാത്ര ചെയ്യുന്ന ഓരോ യാത്രക്കാർക്കും റെയിൽവേ ഇപ്പോഴും കാര്യമായ സാമ്പത്തിക ബാധ്യത വഹിക്കുന്നുണ്ടെന്നും അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേർത്തു.

'ഉയർന്ന നിരക്കുകൾ ആവശ്യമാണെങ്കിലും, റെയിൽവേയുടെ കഴിവില്ലായ്മയെക്കുറിച്ച് ഒരു ചർച്ചയും ഉണ്ടാകണം. ലോകത്തെ ഏറ്റവും കാര്യക്ഷമമല്ലാത്ത സംവിധാനമാണ് ഇന്ത്യൻ റെയിൽ‌വേ. ഇത് സ്റ്റാഫുകൾക്കും മെറ്റീരിയലുകൾക്കുമായി വലിയ ചിലവ് വഹിക്കുന്നതിനാൽ യാത്രക്കാർക്കുള്ള പണത്തിന്റെ മൂല്യത്തെ ബാധിക്കും, ” അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.

ഇതിനകം തന്നെ എസി 2 ടയർ നിരക്കുകൾ ചില റൂട്ടുകളിലെ വിമാന നിരക്കുകൾക്കു സമാനമാണ്. കൂടാതെ, ക്രോസ്-സബ്സിഡിസേഷൻ കുറയ്ക്കേണ്ടതുണ്ടെങ്കിലും, റെയിൽവേയടെ ചരക്ക് വണ്ടിയും കാര്യക്ഷമമല്ലാത്തതും ചെലവേറിയതുമാണ്. അതിനാൽ, നിരക്ക് വർദ്ധന അഭികാമ്യമാണെങ്കിലും, റെയിൽവേയുടെ ചെലവുകൾ നിരീക്ഷിക്കുന്നതിന് ബജറ്റിംഗ് ആവശ്യമാണ്, ”ശുക്ല പറഞ്ഞു.

കൂടുതൽ യാത്രക്കാരുള്ള തെരഞ്ഞെടുത്ത റൂട്ടുകൾ‌ സ്വകാര്യ ഓപ്പറേറ്റർ‌മാർ‌ക്ക് നൽ‌കുന്നതിനുള്ള ഒരുക്കത്തിലാണ് റെയിൽവേ‌. ട്രെയിൻ‌ പ്രവർ‌ത്തനങ്ങളിൽ‌ സ്വകാര്യ പങ്കാളിത്തം ക്ഷണിക്കുന്നതിന്റെ പിന്നിറെയിൽവേ‌ ഈ പ്രക്രിയയിൽ‌ കൂടുതൽ‌ തുക നിക്ഷേപിക്കാതെ തന്നെ നിക്ഷേപവും സാങ്കേതിക പുരോഗതിയും വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു.

റെയിൽവേയുമായി പങ്കിടുന്നതിന് എത്ര വരുമാനം വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നുവെന്നതിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഈ റൂട്ടുകളിൽ ട്രെയിനുകൾ ഓടിക്കുന്നതിനുള്ള കരാർ സ്വകാര്യ ഓപ്പറേറ്റർ കൈക്കൊള്ളുന്നതിനാൽ, നിലവിൽ നിരക്ക് ഈടാക്കുന്നതിനേക്കാൾ കൂടുതലായിരിക്കുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നത് ന്യായമാണ്. എന്നിരുന്നാലും, ഈ റൂട്ടുകളിൽ സാധാരണ ട്രെയിനുകൾ സർവീസ് തുടരുമെന്നും യാത്രക്കാർക്ക് സാധാരണനിലയിലുള്ള സേവനവും നിരക്കും തിരഞ്ഞെടുക്കാനുള്ള സൗകര്യമുണ്ടെന്നും റെയിൽവേ അറിയിച്ചു. എന്തുതന്നെയായാലും, സ്വകാര്യ ട്രെയിനുകൾ തുടക്കത്തിൽ 109 റൂട്ടുകളിൽ മാത്രമേ സർവീസ് നടത്തുകയുള്ളൂ,

രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും വലിയ സ്റ്റേഷനായ ഡൽഹി റെയിൽ‌വേ സ്റ്റേഷന്റെ പുനർ‌വികസനത്തിനായുള്ള പ്രാഥമിക വിവര മെമ്മോറാണ്ടം (പി‌എം) യാത്രക്കാർ‌ക്ക് ഏർപ്പെടുത്തേണ്ട രണ്ട് വ്യത്യസ്ത ഫീസുകളെക്കുറിച്ച് വിശദീകരിക്കുന്നു. “സ്റ്റേഷനിൽ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്ന ഓരോ യാത്രക്കാർക്കും ഓരോ യാത്രക്കാർക്കും അടിസ്ഥാനത്തിൽ” ആനുകൂല്യത്തിന് നൽകുന്നതിനെക്കുറിച്ച് ഇത് സംസാരിക്കുന്നു. ഈ പാസഞ്ചർ കൈകാര്യം ചെയ്യാനുള്ള ഫീസിനുള്ള അംഗീകൃത താരിഫ് മുൻകൂട്ടി തീരുമാനിക്കുകയും റെയിൽവേ അറിയിക്കുകയും ചെയ്യും. ട്രാൻസിറ്റ് യാത്രക്കാർക്കുള്ള പാസഞ്ചർ ഫീസും സമാനമായി റെയിൽവേ തീരുമാനിക്കും.

സന്ദർശകർ, പ്ലാറ്റ്ഫോം ടിക്കറ്റ് ഉടമകൾ, റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകളിൽ പാർക്കിംഗ് വാഹനങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്കാണ് രണ്ടാമത്തെ തരം ഫീസ് നിർദ്ദേശിക്കുന്നത്. പ്ലാറ്റ്ഫോം ടിക്കറ്റ് തുക റെയിൽവേ നിശ്ചയിക്കും, അതേസമയം പാർക്കിംഗ് നിരക്കുകൾ ഏർപ്പെടുത്തുന്നതിൽ ഇളവ് ഉണ്ടാകും.

'രണ്ട് തരം ഫീസുകൾക്ക് നിർദ്ദേശമില്ലെന്നും ഒരു ഉപയോക്തൃ ഫീസ് മാത്രമേ നൽകേണ്ടതുള്ളൂ, അത് മുൻ‌കൂട്ടി നിശ്ചയിച്ചിട്ടുണ്ട്'- റെയിൽ‌വേ സ്റ്റേഷനുകളുടെ പുനർ‌വികസനവുമായി അടുത്ത ബന്ധമുള്ള ഒരു മുതിർന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥൻ പറഞ്ഞു, മറ്റൊരു മുതിർന്ന ഐആർ ഉദ്യോഗസ്ഥൻ നേരത്തെ പറഞ്ഞിരുന്നത് സ്റ്റേഷനുകളിലേക്കുള്ള ഓരോ യാത്രക്കാരന്റെയും ഉപയോക്തൃ നിരക്ക് നാമമാത്രമാണെന്നും മുൻകൂട്ടി നിശ്ചയിക്കുമെന്നുമാണ്.

പ്ലാറ്റ്ഫോം ടിക്കറ്റും പാർക്കിംഗ് ചാർജുകളും ന്യായമാണെന്ന് ശുക്ല ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. ഇന്ത്യയിലെ ഒരു ശീലം, ഓരോ യാത്രക്കാർക്കും ഒപ്പം യാത്രയയ്ക്കാനും സ്വീകരിക്കാനും മറ്റുമായി നാലുപേർ അധികമായി റെയിൽ‌വേ സ്റ്റേഷനുകളിൽ എത്തുന്നു എന്നതാണ്. ഇത് തിരക്കും അസൌകര്യവും ഉണ്ടാക്കുന്നു. ലോകത്ത് ഒരിടത്തും സാധുവായ ടിക്കറ്റില്ലാത്ത ആളുകൾക്ക് പ്ലാറ്റ്ഫോമുകളിൽ പ്രവേശനാനുമതിയില്ല ”അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.

“പിന്നെ, സ്ഥലം പരിമിതപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നതിനാൽ എല്ലായിടത്തും പാർക്കിംഗ് ചെലവേറിയതായിത്തീരുന്നു… .എന്തായാലും, പ്ലാറ്റ്ഫോം ടിക്കറ്റ് വരുമാനം റെയിൽവേയുടെ മൊത്തം വരുമാനത്തിന്റെ വളരെ ചെറിയ ഭാഗമാണ്, പക്ഷേ അത് കൃത്യമായി ലഭിക്കാത്ത അവസ്ഥയുണ്ട്. മിക്ക റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകളിലും പ്ലാറ്റ്‌ഫോമുകളിൽ യാചകർ, കച്ചവടക്കാർ, തുടങ്ങി നിരവധിപ്പേർ അനധികൃതമായി എത്തുന്നു ”ശുക്ല കൂട്ടിച്ചേർത്തു.

2020 ആദ്യ പകുതിയിൽ ലോക്ക്ഡൗൺ റെയിൽ യാത്രാ, ചരക്ക് മേഖലയിൽ വൻ വരുമാനക്കുറവുണ്ടായി. ലോക്ക്ഡൌൺ സമയത്ത് റെയിൽവേയുടെ വരുമാനം ഗണ്യമായി കുറഞ്ഞുവെന്നും സെപ്റ്റംബർ മുതൽ മാത്രമാണ് ഇതിൽ മുന്നേറ്റം ഉണ്ടായതെന്നും റെയിൽവേ ബോർഡ് ചെയർമാൻ വി കെ യാദവ് പറഞ്ഞിരുന്നു.

“ചരക്ക് വരുമാനം കഴിഞ്ഞ വർഷത്തെ മറികടക്കുമെന്ന് ഞങ്ങൾ ഇപ്പോൾ വിശ്വസിക്കുന്നു, യാത്രക്കാരുടെ വരുമാനം കഴിഞ്ഞ വർഷത്തേക്കാൾ കുറവായിരിക്കും. സാധാരണ പാസഞ്ചർ ട്രെയിനുകൾ ഓടാത്തതിനാൽ ചെലവ് നിയന്ത്രിക്കാൻ ഞങ്ങൾ ശ്രമിക്കുന്നു. ഇന്ധനം, അറ്റകുറ്റപ്പണി, ഇൻവെന്ററി എന്നിവയ്ക്കുള്ള ചെലവ് കുറയ്ക്കാനായി, ”യാദവ് പറഞ്ഞു.

“അതിനാൽ, യാത്രാ ട്രെയിൻ വരുമാനത്തിൽ‌ ഞങ്ങൾ‌ക്കുണ്ടായ നഷ്ടം റെയിൽവേയുടെ പ്രവർത്തന അനുപാതം വഷളാക്കില്ല, കാരണം ചരക്ക് വരുമാനം വർദ്ധിക്കുകയും ചെലവും കുറവുമായിരിക്കും. ഇത് യാത്ര ട്രെയിനുകളുടെ വരുമാനനഷ്ടം നികത്തും, ”അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേർത്തു.

ഏറ്റവും പുതിയ റെയിൽവേ സ്ഥിതിവിവര കണക്ക് അനുസരിച്ച്, യാത്രക്കാരുടെ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള വരുമാനം ഇപ്പോഴും വർഷം തോറും 90 ശതമാനം കുറയുന്നുണ്ടെങ്കിലും കഴിഞ്ഞ ഒരാഴ്ചയ്ക്കിടെ -37 ശതമാനമായി ഇടിവ് ഉണ്ടായി. ഏപ്രിൽ ഒന്നിനും ഒക്ടോബർ 20 നും ഇടയിൽ വെറും 2,245.03 കോടി രൂപയാണ് റെയിൽവേ നേടിയത്.

എന്നിരുന്നാലും, ചരക്കുനീക്കത്തിൽ നിന്നുള്ള വരുമാനം കഴിഞ്ഞ മാസം മുതൽ ഗണ്യമായി വർദ്ധിച്ചു. ഒക്ടോബറിലെ ആദ്യ 20 ദിവസങ്ങളിൽ 6,830.72 കോടി രൂപയുടെ വരുമാനം കഴിഞ്ഞ വർഷത്തെ അപേക്ഷിച്ച് 7 ശതമാനം കൂടുതലാണ്. വർഷം തോറുമുള്ള ഇടിവ് 15 ശതമാനത്തിൽ നിർത്താനും സാധിച്ചു.

(ഡൽഹി കേന്ദ്രീകരിച്ച് പ്രവർത്തിക്കുന്ന മുതിർന്ന ബിസിനസ് മാധ്യമപ്രവർത്തകയാണ് ലേഖിക)